opis

Makata buczacka zakomponowana na wzór pasa kontuszowego, bez multiplikacji wykorzystywanego ornamentu. Stopień dokładności odwzorowania kompozycji stosowanej w pasach kontuszowych pozwala wyróżnić elementy budowy pierwowzoru. Czterodzielne głowy z motywem kwitnącego krzaczka, niezakończone frędzlą. Pólka wciążu wypełnione naprzemiennie motywami zestawionych rombów i rozet oraz zgeometryzowanej wici. W szlaczkach wzór drobnych kwiatków, kwiatowych pąków i liści.
Makaty buczackie powstawały w tkalni prowadzonej na terenie Podzameczku, zlokalizowanego niedaleko Buczacza. Manufaktura została założona około 1878 roku przez braci Oskara, Emila i Artura Potockich. Liczne buczacze to tkaniny dekoracyjne wykorzystujące ornamenty stosowane w pasach kontuszowych. Istnieją dwa typy makat buczackich oparte na kompozycji pasów kontuszowych. Pierwszy rodzaj stosuje układ pojedynczego pasa kontuszowego, przy zmienionych proporcjach – bardzo skróconej części środkowej pasa, zwanej wciążem. Drugi obejmuje szereg zestawionych jeden po drugim pasów, ich liczba sięga zazwyczaj od dwóch do dziewięciu. Makaty z Buczacza były produkowane aż do września 1939 roku. W czasach zaborów spełniały funkcję patriotyczną, przypominając o bogatej polskiej kulturze narodowej i minionej chwale Rzeczpospolitej.
Monika Kowalczyk