opis

Prezentowany obiekt to stylizowany żupan pochodzący z drugiej połowy XIX w. Został uszyty z tkaniny brokatowej w kolorze ciemnoróżowym, zdobionej motywem różanej gałązki i broszowanej złotą nicią. Żupan był jednym z kluczowych elementów stroju narodowego, noszonego przez szlachtę w XVII i XVIII w. Miał on formę długiej szaty z długimi rękawami i wkładany był pod kontusz, który posiadał charakterystyczne rękawy rozcięte od pachy do łokci – tzw. wyloty. Kontusz przewiązywano ozdobnym pasem kontuszowym, co sprawiało, że strój narodowy nazywano również ubiorem kontuszowym. Sytuacja polityczna i zmiany w modzie sprawiły, że w męskiej szafie zagościł zachodni, tańszy frak. Żupany oraz kontusze wróciły w drugiej połowie XIX w. w Galicji, gdzie pozwalano na przywdziewanie stroju narodowego i inspirowanych nim ubiorów podczas specjalnych okazji. Stylizowany żupan z kolekcji Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi jest przykładem tych tendencji. Noszony był najprawdopodobniej przez hrabiego Józefa Mycielskiego lub jego syna Franciszka, który w 1867 r. zakupił pałac w Wiśniowej. Rodzina była bardzo zaangażowana w sprawy polskie, a jak głosiły podania szlachectwo nadano im po Bitwie pod Grunwaldem. Żupan jest jednym z historycznych ubiorów rodziny Mycielskich, które trafiły do kolekcji Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi w latach 90. XX w.
Aneta Dmochowska