Karta
Dywan wiązany
| Nazwa | Wartość |
|---|---|
| tytuł | "Niebieski dom" |
| twórczyni/twórca | Owidzka Jolanta |
| wytwórnia | dywan wykonany w Pracowni Doświadczalnej Tkactwa Atrtystycznego |
| data powstania | XX. 1959, 1960 [?] (1962?) |
| miejsce powstania | Polska - Warszawa |
| technika | dywan wiązany |
| materiał | len, wełna |
| wymiary | 224,0 cm x 144,0 cm |
| prawa autorskie | CMW - właścicielem praw |
| numer inwentarza | CMW 2025/W/185 |
opis
Dywan Jolanty Owidzkiej, o niesymetrycznej kompozycji, z szeregiem zgeometryzowanych form. Figury są syntetyczną, graficzną transpozycją fragmentu pejzażu. Motywy pejzażu - grupa niskich domów o stromych dachach – są czytelne tylko z jednej strony. W dywanie stanowią abstrakcyjny układ płaskich okonturowanych plam, utrzymanych w bieli, écru i szarości, z czarnym rysunkiem odcinków i punktów – na niebieskim tle. Mimo czytelnych odniesień do trójwymiarowej przestrzeni, tworząc „Niebieski dom” artystka, z respektem potraktowała zasady kompozycji dywanu: przedstawione motywy „leżą” płasko w płaszczyźnie tkaniny i układ jest zrównoważony i statyczny, przy równouprawnionych różnych punktach widzenia. Ryszard Stanisławski w 1960 roku pisał o dywanach artystki: „Kompozycje dywanowe Owidzkiej z ich ogromnym bogactwem inwencji twórczej noszą cechy malarstwa abstrakcyjnego, jednak podporządkowanego ściśle określonej funkcji użytkowej – ona wydaje się być punktem wyjścia, głównym wyznacznikiem dla koncepcji plastycznej, decydującej z kolei o artystycznej wartości przedmiotu”. Dywan „Niebieski dom” był prezentowany na pierwszej w Muzeum Historii Włókiennictwa (obecnie Centralnym Muzeum Włókiennictwa w Łodzi ) indywidualnej wystawie Jolanty Owidzkiej, w 1962.
Jolanta Owidzka (1927- ) studiowała w krakowskiej i warszawskiej Akademiach Sztuk Pięknych. Jest uczennicą Tadeusza Kantora, Marka Włodarskiego, Mieczysława Szymańskiego, Eleonory Plutyńskiej. Pracowała po studiach w Instytucie Wzornictwa Przemysłowego, gdzie między innymi badała zagadnienie roli tkaniny we współczesnym wnętrzu.
Artystka jest w grupie twórców polskiej szkoły tkaniny, odnoszących spektakularne sukcesy międzynarodowe w latach 60. i 70. XX w. Uczestniczyła w 1 Biennale Internationale de la Tapisserie w Lozannie, w 1962 (następnie także Biennale w 1965 i 1971). Odniesionym wówczas sukcesom towarzyszyło uczestnictwo w długiej serii prezentacji polskiej tkaniny artystycznej w prestiżowych galeriach Polski i świata. Także praca dydaktyczna ze studentami i absolwentami uczelni artystycznych – w Polsce i poza jej granicami. Tkaniny artystki były wielokrotnie pokazywane w Centralnym Muzeum Włókiennictwa w Łodzi – na wystawach indywidualnych (1966, 1971, 1977, 2007), na Międzynarodowym Triennale Tkaniny (1972, 1975, 1978, 1981, 1988, 1998, 2004) a także na przekrojowych wystawach polskiej tkaniny artystycznej XX w.
Unikatowe gobeliny Jolanty Owidzkiej wyróżniają malarskie walory abstrakcyjnych kompozycji, wysmakowana paleta kolorów i charakterystyczna struktura splotowa, wzmacniająca rytmy, sprzęgnięta z układem plam barwnych. Ważną częścią dorobku artystki są liczne monumentalne realizacje gobelinowe do wnętrz użyteczności publicznej w Polsce i za granicą. Jej dzieła ozdobiły m.in. biura LOT-u w Chicago, Wiedniu i Sztokholmie, New Art Centre w Ottawie, foyer Sali Koncertowej i USC w Radomiu, kawiarnię w hotelu Victoria czy hall hotelu Vera w Warszawie.
W spółdzielniach rękodzieła artystycznego zrzeszonych w Cepelii powstały liczne dywany, gobeliny i kilimy, także tkaniny nicielnicowe, zrealizowane według projektów artystki.


