Karta
Fragment haftu i koronki (z czepca)
| Nazwa | Wartość |
|---|---|
| data powstania | XIX |
| miejsce powstania | Polska - region wilamowicki - Wilamowice |
| technika | haft igłowy, koronka klockowa |
| materiał | płótno bawełniane, nici bawełniane, merceryzowane |
| wymiary | 5,5 cm x 19,0 cm |
| prawa autorskie | domena publiczna |
| numer inwentarza | CMW 3629/L/819 |
opis
Fragment haftu i koronki z opaski czepcowej – zawiązki – ze stroju wilamowickiego. Zawiązka to pas białego płótna , zdobiony koronką i haftem, którym opasywano czepiec. Robiono to w taki sposób, że zawiązka odsłaniała czoło, a jej końce związane z tyłu głowy opadały na plecy, uwidaczniając zdobienia.
Fragment składa się z dwóch części: żółtego haftu ręcznego i białej koronki klockowej typu "valenciennes". Haft igłowy wykonany żółtymi, merceryzowanymi nićmi bawełnianymi, grubo przędzionymi, na podwójnej warstwie cienkiego płótna bawełnianego. Ornament geometryczny - stanowi go załamująca się spiralnie do wewnątrz linia, łączona w pary - raz o skręcie w lewo, raz
o skręcie w prawo. Haft zrobiony łańcuszkiem, z obu stron zamknięty szlakiem tego samego ściegu. Koronka klockowa typu "valenciennes" wzbogacona grubą nitką bawełnianą. Ornament roślinny - na tle drobnych oczek tiulowych rząd dużych 5-płatkowych kwiatków o płatkach spiczastych, połączonych ze sobą ulistnioną łodygą. Obie części zszyte są ze sobą białą, cienką nitką.
W Wilamowicach nie wszystkie kobiety umiały wyszywać, a te które się tym zajmowały posługiwały się kilkoma podstawowymi ściegami: łańcuszkowym, płaskim, krokiewkowym (rodzaj gałązki), supełkowym, wykonując powtarzające się rytmicznie motywy, w postaci spirali, meandrów, wolut, kratek, okienek, tulipanów i wazonów. Pierwotnie używano nici jedwabnych, a od początku XX wieku kordonku i nici firmy DMC.
Koronki były pierwotnie białe, przy stroju odświętnym występowały też pomarańczowe, czerwone lub wiśniowe, często uzupełnione złotą lub srebrną nitką. Wykonywano je techniką klockową.
Lidia Zganiacz


