Karta
Makata buczacka
| Nazwa | Wartość |
|---|---|
| tytuł | ze wzorem sieciowym; z tkaną metką |
| wytwórnia | pracownia Potockich |
| data powstania | XX. 1939. do |
| miejsce powstania | Polska - Małopolska Wschodnia - Podzameczek k.Buczacza |
| technika | żakard, szycie maszynowe |
| materiał | jedwab, szych złocony |
| wymiary | 145,0 cm x 200,0 cm |
| prawa autorskie | domena publiczna |
| numer inwentarza | CMW 8297/Z/1050 |
opis
Makata łączy ornamenty z pasów kontuszowych (bukiety, krzaczki, karpiołuska) z motywami znanymi z tkanin tureckich lub perskich, tj. rozetami, drzewkami cyprysowymi i palmetami. Pole środkowe o układzie sieciowym zaostrzonych owali. W oczkach sieci dwa rodzaje motywów roślinnych: rozety i bukiety stylizowane na drzewka cyprysowe. Bogata bordiura wypełniona palmetami ujętymi w karpiołuskę, w układzie rzędowym, przemiennym.
Makaty buczackie powstawały w tkalni prowadzonej
na terenie Podzameczku, zlokalizowanego niedaleko
Buczacza. Manufaktura została założona około 1878
roku przez braci Oskara, Emila i Artura Potockich.
Liczne buczacze to tkaniny dekoracyjne
wykorzystujące ornamenty stosowane w pasach
kontuszowych. Istnieją dwa typy makat buczackich
oparte na kompozycji pasów kontuszowych. Pierwszy rodzaj stosuje układ pojedynczego pasa
kontuszowego, przy zmienionych proporcjach –
bardzo skróconej części środkowej pasa, zwanej
wciążem. Drugi obejmuje szereg zestawionych jeden
po drugim pasów, ich liczba sięga zazwyczaj od dwóch do dziewięciu. Makaty z Buczacza były produkowane aż do września 1939 roku. W czasach zaborów spełniały funkcję patriotyczną, przypominając o bogatej polskiej kulturze narodowej i minionej chwale Rzeczpospolitej.
Monika Kowalczyk




