Karta
Makata buczacka
| Nazwa | Wartość |
|---|---|
| tytuł | 6 pasów kontuszowych |
| wytwórnia | Pracownia Potockich, S-ka Nagórzańscy |
| data powstania | XX. pocz. (1913-1914?) |
| miejsce powstania | Polska - Małopolska Wschodnia - Podzameczek k.Buczacza |
| technika | szycie maszynowe, żakard 2-osnowowy, 2-wątkowy |
| materiał | jedwab, nić metalowa na jedwabnym rdzeniu |
| wymiary | 143,0 cm x 137,0 cm |
| prawa autorskie | domena publiczna |
| numer inwentarza | CMW 8887/Z/1137 |
opis
Makata z manufaktury działającej od 1878 w Podzameczku, nieopodal Buczacza, w dobrach hrabiów Potockich - braci Oskara, Artura i Emila. Reprezentuje grupę najbardziej typowych makat buczackich, opartych na motywach i schemacie kompozycyjnym pasów kontuszowych.
W głowach każdego z 6 zestawionych pasów kontuszowych został trzykrotnie powtórzony motyw bukietu kwiatowego w wazonie; pośrodku są pólka z motywami geometrycznymi - z rombami i trójkątami, naprzemiennie z pólkami z wicią kwiatową; w szlaczkach - wić kwiatowa. Czytelność wzoru jest zmniejszona na skutek uszkodzeń tkaniny – zerwanych osnów i wątków. Makata jest zaopatrzona w żakardową metkę, z turkusowoniebieskim i oranżowym rysunkiem na białym tle: wewnątrz owalnego pasa z klamrą herb Pilawa, nad nim napis „BUCZACZ”, poniżej inicjały Artura Potockiego „A.” i „P.” i następnie napis „SKA-NAGÓRZAŃSCY” i niżej tabelka z dwoma wierszami: No 333 i W. 150, 150 numer kolejny makaty i wymiary, liczby dopisane piórem. Charakterystyczny dla tej tkaniny jest napis na metce wskazujący na to, że makata powstała, gdy przedstawiciele rodziny Nagórzańskich byli wspólnikami w firmie. Włodzimierz Ilijanowicz Nagórzański (1855–1906) oraz jego synowie i wnukowie byli utalentowanymi tkaczami, pracującymi w wytwórni Potockich. Synowie Włodzimierza: Dymitr, Iwan, Stefan i Michał Nagórzańscy wchodzili przez krótki czas w spółkę z synem Artura, Arturem Potockim, który objął manufakturę buczacką przed I wojną światową.
Katarzyna Biłas




